Water winnen in Malawi, Benin en Burkina Faso.

Voedselzekerheid.
Klimaatweerbaarheid.
Gendergelijkheid.
Benin
Burkina Faso
Malawi

Toegang tot water, het hele jaar door.

Voor 2.2 miljard mensen is toegang tot veilig en schoon water niet vanzelfsprekend, terwijl het de basis is van alles: van drinken en koken tot wassen en landbouw. In veel rurale gebieden in Sub-Sahara Afrika vormt watertekort een structurele belemmering voor ontwikkeling. Regen valt hier vaak in korte, hevige pieken en stroomt snel weg, afgewisseld door lange periodes van droogte. Daarom werkt The Hunger Project aan een oplossing: de zanddam. Met het programma Water Winnen bouwen we samen met lokale gemeenschappen zanddammen in rivierbeddingen die regenwater vasthouden en beschikbaar houden tijdens droge periodes. Eén dam voorziet wel duizend mensen het hele jaar door van water, met betere oogsten, meer voedselzekerheid, gezondere gezinnen en nieuwe kansen voor vrouwen als gevolg.

Met steun van de deelnemers van de Postcode Loterij en in samenwerking met Sand Dams Worldwide en AidEnvironment werken we sinds 2025 aan zanddammen in Malawi, Benin en Burkina Faso.

Waarom we investeren in veilig water.

Water is geen op zichzelf staande basisbehoefte, maar een voorwaarde die ontwikkeling op alle fronten beïnvloedt. Watertekort vormt daarmee een structurele rem op vooruitgang: hoe hard gemeenschappen ook werken aan een betere toekomst, zonder betrouwbare toegang tot veilig water blijven de resultaten van die inspanningen beperkt. Toegang tot veilig water verandert alles. Het is de sleutel tot betere oogsten, meer voedselzekerheid, gezondere kinderen, meer schoolbezoek, economische ontwikkeling en nieuwe kansen voor vrouwen. Daarom is de zanddam meer dan een waterproject. Het is een praktische oplossing die meerdere ontwikkelingen tegelijk mogelijk maakt. Dat effect is zichtbaar op verschillende terreinen.

Voedselzekerheid en gezonde voeding
Door de afwisseling van hevige buien en extreme droogte mislukken oogsten, kunnen boeren slechts een deel van het jaar hun land bewerken en is het moeilijk om vee gezond te houden en een stabiel inkomen op te bouwen. Betrouwbare toegang tot water maakt landbouw minder kwetsbaar, vergroot en diversifieert de voedselproductie en biedt meer inkomenszekerheid.
(Economische) ontwikkeling
Overleven gaat ten koste van opbouwen. Gemeenschappen die constant met watertekort kampen, zijn extra kwetsbaar voor schokken en komen nauwelijks toe aan ontwikkeling op de lange termijn. Toegang tot water creëert ruimte om te investeren in onderwijs, ondernemerschap en lokale voorzieningen.
Gezondheid
Zonder veilige waterbronnen zijn mensen aangewezen op vervuilde rivieren en tijdelijke waterpoelen. Dit brengt ernstige gezondheidsrisico’s met zich mee, zoals cholera en diarree, die levensbedreigend kunnen zijn en ondervoeding in de hand werken. Toegang tot veilig water verkleint het risico op watergerelateerde ziekten, waardoor mensen gezonder blijven.
Gendergelijkheid
In veel huishoudens zijn vrouwen en meisjes verantwoordelijk voor het halen van water. Dagelijks lopen zij hiervoor lange afstanden, wat ten koste gaat van tijd voor onderwijs, werk of hun gezin. Ook brengt dit hen soms in onveilige situaties. In Malawi besteden vrouwen bijvoorbeeld gemiddeld 54 minuten per dag aan water halen, tegenover 6 minuten voor mannen. Wanneer water dichter bij huis beschikbaar is, krijgen vrouwen en meisjes meer tijd en mogelijkheden voor onderwijs, werk en maatschappelijke participatie.

Hoe werkt een zanddam?

Een zanddam is een lage, betonnen dam gebouwd in de bedding van een seizoensrivier. Tijdens het regenseizoen houdt de dam het zand vast dat door het stromende water wordt meegevoerd. Tussen het zand wordt water opgeslagen. Dit water blijft beschermd tegen verdamping en is via handpompen en putten het hele jaar beschikbaar, ook in de droogste maanden. Eén zanddam kan tientallen miljoenen liters water opslaan: genoeg voor honderden huishoudens.  

Onze aanpak.

De aanpak van Water Winnen bestaat uit vier stappen die samen zorgen voor blijvende toegang tot water.  Van bouw tot beheer en opschaling, bij elke stap werken we samen met lokale gemeenschappen aan een duurzame, lokale oplossing.

1. Bouwen: opvangen en bewaren

Zanddammen worden gebouwd op zorgvuldig geselecteerde locaties met actieve betrokkenheid van de gemeenschap, van het verzamelen van materialen tot de bouw zelf. Technische begeleiding wordt geleverd door onze partners, terwijl The Hunger Project lokale mensen en organisaties traint om kennis lokaal te verankeren.

2. Beheren: eerlijk en duurzaam verdelen

Na de aanleg ligt het beheer bij de gemeenschap zelf. Watercomités van getrainde dorpsbewoners zorgen voor onderhoud, gebruik en eerlijke verdeling van het water. Omdat de dammen samen met de gemeenschap worden gebouwd en beheerd, ontstaat er lokaal eigenaarschap.

3. Gebruiken: optimaal benutten

De gemeenschap bepaalt hoe het water wordt ingezet. In sommige gebieden ligt de nadruk op toegang tot veilig drinkwater voor huishoudens, terwijl in andere gebieden het water wordt gebruikt voor landbouw, bijvoorbeeld voor het irrigeren van moestuinen, of als drinkwater voor vee.

4. Opschalen: meer water voor meer mensen

We bouwen niet alleen dammen, maar ook kennis. Via leerbezoeken en samenwerkingen worden lokale mensen getraind, zodat zij in de toekomst zelfstandig nieuwe dammen kunnen realiseren. Ook werken we aan de erkenning van zanddammen binnen nationaal beleid, zodat de aanpak verder kan worden opgeschaald en verspreid.

Sustainable Development Goals.

Toegang tot water raakt niet één ontwikkelingsdoel, maar meerdere tegelijk. Dit programma werkt daarom gelijktijdig aan:

  • SDG 2: Geen honger 
  • SDG 3: Goede gezondheid en welzijn 
  • SDG 5: Gendergelijkheid 
  • SDG 6: Schoon water en sanitair 
  • SDG 13: Klimaatactie 
  • SDG 17: Partnerschap om doelstellingen te bereiken 

Samen zetten we een punt achter honger.

The Hunger Project laat met meer dan 45 jaar ervaring en met programma’s in bijna 7.533 dorpen in 13 programmalanden in de praktijk zien dat het einde van honger haalbaar is. De aanpak verschilt per land – want de omstandigheden zijn er ook verschillend – maar in alle gebieden staan de mensen met honger zelf centraal. Zij dragen de oplossing zelf – van onderop, van binnenuit.

Honger is op te lossen, en dat doen we samen. Ook jij kunt onderdeel zijn van de oplossing. Met jouw steun werken miljoenen mensen op diverse plekken in de wereld aan een betere toekomst zonder honger.